Compost wordt gemaakt van plantenresten. Bij groencompost bestaat dit vooral uit bladeren, takken en maaisel. Bij GFT-compost komen daar ook resten van vruchten en groenten uit de keuken bij.

Alles wat je in deze plantenresten vindt, vind je nadien ook terug in de compost. In grote lijnen kan je dus de samenstelling van compost, perfect afleiden uit de chemische samenstelling van levende planten.

In eerste instantie grotendeels uit water. Bladeren van planten bestaan vaak voor meer dan 90 % uit water, bij hout is dat vaak minder dan 10 %.
Op drooggewicht basis bestaan planten voornamelijk uit koolstofverbindingen. Planten nemen via het fotosyntheseproces zelf koolstof op uit de lucht en binden de koolstof vervolgens in suikers, eiwitten en vetzuren.

Op de bodem van een bos vallen jaarlijks grote hoeveelheden bladeren, takjes, vruchten, kruiden, ... Door de aanwezige wormen, schimmels en bacteriën worden al die takjes en twijgen langzaam aan afgebroken tot humus.
Compostering is een identiek proces met dat verschil dat de afbraak in plaats van in een fijn laagje op de bosbodem, gebeurt in grote hopen op een composteringswerf. Doordat het materiaal van vele duizenden tuinen wordt ingezameld en samengebracht, produceert een professionele compostering grote hoeveelheden natuurlijke humus, bruikbaar voor tuin en landbouwgrond.

Professionele compost bevat nog steeds ongeveer 30 % tegenover 70 % droge stof. Het gehalte aan organische stof in compost bedraagt tussen 20 en 25 %. Belangrijk is dat deze organische stof bijna volledig gestabiliseerd is, waardoor ze lang in de bodem aanwezig blijft. Bij verse meststoffen is het organische stofgehalte vaak nog hoger dan in compost, maar vermindert dit snel doordat de afbraakprocessen nog moeten plaatsvinden.